Al eeuwen de laatste straat

In het ABC van Nederlandse straatnamen komt elke week een
bijzondere straatnaam in Nederland aan bod. Na de letters komen de
getallen. Deze week is 8 aan de beurt: de Achterstraat in heel veel Nederlandse plaatsen.

U denkt vast: wat een saaie straatnaam deze week. En u heeft gelijk. Veel straten heten Achterstraat of Achterstestraat. Net zoals dat er veel Voorstraten en Middelstraten zijn. Dit soort namen worden pas interessant als je er iets langer stil bij staat. Welke straat de middelste is, is duidelijk. Maar wie bepaalt wat de voorkant en wat de achterkant is?

Dat is al eeuwen geleden bepaald. Deze straten ontlenen hun naam aan het drieslagstelsel. Een stelsel, dat al bestaat sinds de Romeinse tijd. En misschien nog wel langer. Het was bedoeld om goed gebruik te maken van de gronden, die toen armer waren dan nu. Voor de twintigste eeuw kenden boeren nog geen mestoverschot, maar een tekort.

Uitputten

Daarom konden ze gronden niet uitputten. Elk jaar lieten ze een derde gedeelte van hun akkers braak liggen. Als het ware om de grond rust te geven. Het gedeelte dat eerst onbewerkt bleef heette algauw ‘het voorst’. Een jaar later was ‘middelst’ aan de beurt en vervolgens ‘het achterste’ gedeelte. En dan was het eerste gedeelte weer aan de beurt.

Waarom was de voorste dan de voorste en de achterste de achterste? Deze namen kwamen pas in de loop der tijd in zwang, toen de volgorde al lang bepaald was. Dit stelsel verklaart ook familienamen als Van Voren, Middel en Van Achteren. Een Achterstraat is te vinden in Varik, Hattem, Culemborg, Den Hout… om maar wat te noemen.

Lees ook:Een straat met zintuigen
Lees ook:Streng kijken naar het ‘Jat’
Lees ook:Negentienvierenveertig en negentientweeënnegentig
Lees ook:Nieuw plus nieuw is niet meer nieuw
Lees ook:Jodenstraat: veel geharrewar, weinig joden

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *

Naam

Website

Het kan vijf minuten duren voordat nieuwe reacties zichtbaar zijn.